5.
Na uroczystym otwarciu Muzeum Ofiar Holocaustu i ekspozycji historycznej opisującej martyrologię ludzi, którzy pracowali przy budowie podziemi w kompleksach na Dolnym Śląsku, w odkopanym tunelu pociągu specjalnego, brało udział wiele osobistości. Najmniej ważnymi z nich byli przedstawiciele świata polityki z regionu i z kraju. Specjalnym samolotem z Wiednia przyjechał osobiście Szymon Wiesenthal, prowadzony przez współpracowników składał okazały wieniec pod odsuniętym na bok blokiem granitu. Tym samym, który sprawiał tyle kłopotów eksploratorom. Stworzono z niego pomnik. Wyciosano w nim krzyż, gwiazdę Dawida, symboliczny wlot sztolni, wózek-kolebę kopalnianą i zamocowano stosowną tablicę. Słowa odlane w brązie mówiły:
Pamięci tych, którzy oddali swoje życie po to, by inni mogli realizować swoje utopijne wizje.
Niech świat pamięta o tym co się tutaj działo, by nigdy do tego samego więcej nie doszło.
U jej stóp zamontowano specjalny palnik gazowy na znicz. Palił się on dużym płomieniem dającym tłusty, ciemny dym. Tłum fotoreporterów uwieczniał trzaskaniem spadających migawek kolejne delegacje, które składały wieńce. Wszyscy podchodzili w karnym porządku dyktowanym przez sztywną etykietę. Gdy najważniejsi złożyli swoje góry kwiatów, na końcu kolejki, samotnie stał Wojtek Stojak. Nie miał w rękach tak okazałego wieńca. Wiązanka niosła jednak na pewno o wiele większy ładunek emocjonalny. Tłum gapiów trzymany w ryzach przez rozstawionych co kawałek policjantów napierał na liny odgradzające ich od oficjeli. Każdy chciał stanąć możliwie blisko tych znanych twarzy po to by później w wiadomościach móc pokazać się placem na ekranie znajomym.
Ale nie Ludwik Brock. On stał sztywno i mocno trzymał dłońmi gruby sznur ogrodzenia. Gdy pod skałą Wojtek kładł swój wieniec po jego starych, zniszczonych życiem policzkach pojawiły się duże łzy.
Na szarfie tej wiązanki wykaligrafowano:
Pamięci twardego maszynisty,
Maksymiliana Broka
i jego ukochanej maszyny – E94-017
© by Andrzej Szynkiewicz; Wrocław; grudzień 2008 – styczeń 2009
![]()